الامة

 

اُمَت

تمام مطالب ترجمه محاضرات ایت الله میلانی توسط فاطمه پورشفیع است منابع در آخر کتاب قرار دارد.

 

إِنَّ هَذِهِ أُمَّتُكُمْ أُمَّةً وَاحِدَةً وَأَنَا رَبُّكُمْ فَاعْبُدُونِ-(انبیاء92)

اين است امت‏ شما كه امتى يگانه است و منم پروردگار شما، پس مرا بپرستيد.

بشر امتّی واحده است ودارای رب واحدی که آن خدای عزّوجّل است – بشر دارای دین واحد است و ان دین توحیدی است که در آن تنها خدا عبادت می شود- دعوت الهیه همین است وبس ولکن مردم این دین واحد را قطعه قطعه کردند و خدایانی بجای خدای واحد برای خود درست کردند وادیانی غیر از دین خدا تراشیدند و اختلاف بوجود آوردند بر این اساس هدفها در دنیا و آخرت مختلف گشت.

کلمۀ "امت" به معنای جماعتی است که یک هدف آنها را وحدت داده باشد ؛ همه بسوی آن هدف باشند و خطاب در آیه شریفه بطوریکه سیاق بدان گواهی می دهد خطابی است عمومی ؛ که تمامی افراد مکلف بشر را در برمی گیرد و مراد به "امت" در اینجا نوع انسان است که معلوم است نوع برای خود وحدتی دارد و همه انسانها در آن نوع واحدند و اگر اسم اشاره (هذه) را مؤنث آورد به مناسبت تأنیث خبر (إنّ) بود که همان کلمه امت می باشد.پس معنای آیه مورد نظر این است: این نوع انسانی امت شما ، بشر است واین هم واحد است (همه در انسانیّت یکی هستند)پس امت واحده ای هستند – من خدای واحد تعالی که پروردگار شمایم زیرا مالک و مدبّر شمایم پس تنها مرا بپرستید ونه غیر من را. (مراد به امت جماعتی است که مقصود واحدی آنها را جمع کرده است).

یا مراد از امت در این آیه "دین" است و کلمه هذه یعنی دین اسلام است که دین همه انبیاء است (مجمع البیان ج7ص62- تفسیر فخر رازی ح22 ص219)

در تفسیر جامع – سید ابراهیم بروجردی می نویسد: مراد به امت در این آیه دین است یعنی این دین مسلمانی ، دین شماست – امّت جماعتی را گویند که در طریقه و دین و مقصد یکی باشند – هر دین که غیر از اسلام باشد باطل است "وأنا ربکم فاعبدون" من پروردگار یگانه شما هستم فقط باید مرا پرستش و ستایش کنید.

واژه شناسی- امة

امة -جماعتی که وجه مشترک دارند."ام" در لغت" به معنی قصد است- گویند أُمُهُ- یعنی قَصَدَه- بنابراین امت به کسانی گفته می شود که قصد مشترک و نظر مشترک دارند. راغب در مفردات گوید:امّت هر جماعتی است که یک چیز مثل دین یا زبان و یا مکان آنها را جمع کند.

...... کُلَّما دَخَلَتْ أُمَّةٌ لَعَنَتْ أُخْتَها .....(اعراف /38) منظور اشتراک در کفر وشرک است.

إِنَّ إِبْراهيمَ کانَ أُمَّةً قانِتاً لِلَّهِ حَنيفاً –(نحل 120) ابراهیم به تنهایی یک امّت شمرده شده است. گفته اند او امتّی بود که فقط یک فرد داشت زیرا که آن روز فقط او موّحّد بود.

راغب گوید: یعنی او در عبادت خدا در مقام یک جماعت بود . گویند : فلانی به تنهایی یک قبیله است (قاموس قرآن – سید علی اکبر قریشی)

قیلی گفته : آُمة محمّد (ص) – هر قومی که نسبتش به نبی می رسد "امة "است وامت هر نبی ، متشکل از کافر و مؤمن است (لسان العرب ج12ص62)

اُمّت واحده:

زمانی که خداوند اصولی ترین دعوت پیامبران الهی را مطرح می سازد ، موضوع پرهیز از "تفرّق-تفرقه انگیزی- جدا سازی" را پیامی هم سنگ با اصل برقراری دین می شمارد." شَرَعَ لَكُمْ مِنَ الدِّينِ مَا وَصَّىٰ بِهِ نُوحًا وَالَّذِي أَوْحَيْنَا إِلَيْكَ وَمَا وَصَّيْنَا بِهِ إِبْرَاهِيمَ وَمُوسَىٰ وَعِيسَىٰ ۖ أَنْ أَقِيمُوا الدِّينَ وَلَا تَتَفَرَّقُوا فِيهِ.....(سوره شوری آیه 13)

خدا شرع و آیینی که برای شما مسلمین قرار داد حقایق و احکامی است که نوح را هم به آن سفارش کرد و بر تو نیز همان را وحی کردیم و به ابراهیم و موسی و عیسی هم آن را سفارش نمودیم که دین خدا را بر پا دارید و هرگز تفرقه و اختلاف در دین مکنید...

بنابراین دو پیام اساسی به عنوان عصاره دعوت همه پیامبران بزرگ خداوند وجود دارد: 1- برپا نمودن دین خداوند (شناخت یگانگی خداوند) .2-پرهیز از تفرقه و اختلاف.

در طول تاریخ امت واحد کسانی هستند که اطاعت پروردگار را دارند و نسبت به اوامر الهی مطیع هستند ودر تمام طول زندگی شریعت را مراعات می کنند چون خدای یگانه را می پرستند و می دانند که جز او خدایی نیست.

آیه شریفه نشان می دهد  خدائی که آسمانها و زمین را خلق کرد از طریق نبوت پیامهائی برای مردم فرستاد ؛ پیامهایی که مردم باید اجابت کنند تا نوید دهندۀ روز جزاء باشد.بشر امّت واحده ای است ، دارای رب واحد (الله عزّاسمه) و دین واحد توحیدی ؛ در دین توحیدی فقط خدای یکتا پرستش می شود که شریکی بر آن نیست ؛ لکن مردم بر اساس حمایت و اطاعت از هوای نفسانی ووساوس شیطانی دچار تفرقه شدند و ادیان گوناگون ممزوج در فرقه های باطل را بوجود آوردند که در آنها خدای یکتا و دین یکتا مطرح نشده است.بر اساس اختلاف و تفرقه مسیرشان در دنیا و آخرت تغییر کرد وبا ایجاد فساد بر روی زمین طریقشان منتهی به عذاب و عقاب در قیامت شد.امّا صالحین و ملتزمین به وحدت اسلامی و توحیدی روش انبیاء و اوصیاء و سالکین الی الله را در پیش دارند و همواره شکر گذار نعمت الهی هستند و ناملایمات هیچگونه خللی در اراده توحیدی آنها بر جا نمی گذارد پس دائما از نعمت و کرامات الهی برخوردارند چون خداوند تعالی حاکم و بهترین حکمران است.

امُّت وسطی:

شریعت انبیاء در این امّت واجب است و خداوند تعالی از خود این امّت رسولانی را برگزید که از سایر امتها برترند زیرا نه اهل افراط هستند و نه تفریط و این امّت وسطی ، بهترین امّت اسلام هستند که خداوند تعالی آنرا برگزید ؛ زیرا برای امتهای دیگر گواه هستند و صلاحیّت شهادت را دارند و می توانند به افکار و کردار شما گواهی دهند  . وَكَذَٰلِكَ جَعَلْنَاكُمْ أُمَّةً وَسَطًا لِتَكُونُوا شُهَدَاءَ عَلَى النَّاسِ وَيَكُونَ الرَّسُولُ عَلَيْكُمْ شَهِيدًا......(بقره 143){تفسیر بلاغ -–سید ابوالفضل میر محمّدی زرندی}

خداوند تعالی این امت را که بجانب اسلام روی آوردند و رسول گرامی را یاری کردند و امر به معروف و نهی از منکر را رواج دادند و به ریسمان خدا چنگ زدند آن را بهترین امّت معرفی کردند. كُنْتُمْ خَيْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ تَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَتَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَتُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ...(آل عمران /110)

شگفتا ! امت وسطی ، مسلمانان واقعی ، مؤمنان واقعی که ترسی از اذیّتهای دشمنان ندارند ، اگر چه که به جنگ هم تهدید شوند ، آگاهند به پیروزی خود ، چون دشمن در برابر امت وسطی ، توانایی و قدرت مانور ندارد و همیشه از صحنه جنگ می گریزد و جبهه را به نفع مؤمنین رها می سازد.

امت وسطی در روایات:

امام صادق(ع) در قول خداوند تعالی فرمود:"وکذلک جعلناکم امة وسطأ"- نحن الامة الوسطی"و نحن شهداء الله علی خلقه و حُجَجُهُ فی أرضه- (نور الثقلین 1/134/402) ماییم آن امت میانه و ماییم گواهان خدا بر مردمان و حجتهای او در روی زمین.

امام صادق(ع) فی قوله تعالی " کنتم خیر امة... یعنی الامة التی وجبت لها دعوة ابراهیم(ع) فَهُم الامة التی وجبت لها دعوة ابراهیم (ع) فهُم الامة التّی بعث الله فیها و منها و الیها و هم الامة الوسطی و هم خیرُ امة اُخرجت للنّاس (نور الثقلین 1/134/46وح407وص383/329)

امام در تفسیر آیه فرمود: مقصود امتی است که دعوت ابراهیم (ع) بر او واجب آمده ، آنان امتی هستند که خداوند پیامبری را در میان آنها و برای آنها قرار داده است. آنان امت میانه اند و بهترین امتی هستند که از میان مردم برخاسته اند.

پیامبر (ص) فرمود:ترسناک ترین چیزی که بر امتم از ابتلاء به آن می ترسم شرک اصغر است .گفتند : آن چیست؟ فرموند: ریا (البحار ج72 ص303 ح50 باب116) قال رسول خدا(ص): إنّ أخوف ما أخاف علیکم الشّرک الاصغر . قالوا : وما الشرک الاصغر؟ قال: هو الرّیاء.

والسلام علی من اتبع الهدی

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

+ نوشته شده در  شنبه پانزدهم شهریور ۱۳۹۹ساعت ۳:۵۰ ب.ظ  توسط فاطمه پورشفیع  |